We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze negende en laatste aflevering staan we stil bij de vraag wat de voorgaande acht gesprekken hebben opgeleverd t.a.v. het vraagstuk van ontwikkeltijd voor leraren: wat zijn belangrijke inzichten en ideeën, wat verraste en wat zette aan tot nadenken? Startpunt in de reeks was het gevoel dat het noodzakelijk is om meer ontwikkeltijd voor leraren te creëren. Dat is op zich geen nieuw idee, al langer wordt dit ook door de Tweede Kamer, de vakbonden en bestuurders gezegd. Maar iedereen hikt aan tegen de vraag: hoe dan? Want echt tijd voor leraren creëren leidt haast onvermijdelijk tot ook minder onderwijstijd voor leerlingen. Daarover is tijdens de voorgaande gesprekken veel gezegd: over de spanning die dit oproept, de condities die hiervoor nodig zijn, en ook de nuancering die hierbij nodig is. We kijken niet alleen terug, maar ook vooruit: Wat kunnen we met alle inzichten die de verschillende afleveringen hebben opgeleverd? Wat zouden leraren, schoolleiders en -besturen hier mee moeten en wat zouden beleidsmakers als vervolgstappen moeten zetten?

Daarover gaan we in gesprek met Sharon Martens, leraar basisonderwijs en voorzitter lerarencollectief PO, Harm Tiggelaar, leraar voortgezet onderwijs en lid lerarencollectief VO, en Matthijs van den Berg, directeur Kennis bij de Inspectie van het Onderwijs.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen.

SLOTSYMPOSIUM 'MINDER UREN, BETERE LESSEN'

24 mei 2023 van 15:00u-17:30u (inloop vanaf 14:30u) in de Kohnstammzaal (9de etage) van het Kohnstammhuis, Hogeschool van Amsterdam (Wibautstraat 2-4, Amsterdam)

We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze achtste aflevering staan we stil bij de vraag of vermindering van het aantal lesuren van leraren mogelijk is door gebruik te maken van de inzet van externe experts bij het leerproces van leerlingen. Veel mensen vinden minder lesuren voor leerlingen – zeker voor kinderen in achterstandssituaties – onwenselijk. Als we dan andere experts kunnen inzetten die kunnen bijdragen aan de leertijd van leerlingen, is het de vraag of dat mogelijk is zonder dat dat weer leidt tot minder tijd voor leraren om hun onderwijs te ontwikkelen en voor te bereiden.

Dit onderwerp is een gevoelig onderwerp omdat het lastig is om het gesprek daarover te voeren los van andere gesprekken waarin het gaat om het inzetten van onbevoegden in het onderwijs. Er is de afgelopen jaren erg ingezet om het aantal onbevoegde leraren terug te dringen, omdat een onderwijsbevoegdheid een erkenning is dat leraarschap niet zomaar een beroep is, dat je daar een gedegen opleiding voor nodig hebt waar je niet op moet willen afdingen. Momenteel ontstaat juist het gevoel dat er door het lerarentekort de neiging is om daar toch op af te dingen: lopen we het risico om toch genoegen te nemen met minder kwaliteit, met het inzetten van onbevoegden? Of kan er toch meerwaarde gerealiseerd worden voor leraar en/of leerlingen als er aan een aantal randvoorwaarden voldaan wordt?

Daarover gaan we in gesprek met Helmke Hofman, coach van unit 4 van Laterna Magica, Berdien Meijberg-Jeurissen, teamleider op Scholengemeenschap Gerrit Rietveld in Purmerend, en Roel Spits, projectleider van Andersom Amsterdam.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO en mede georganiseerd door Ina Cijvat.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen.

We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze zevende aflevering staan we stil bij de vraag wat de impact is van vermindering van het aantal lesuren op de kansen van kinderen in achterstandssituaties. Er is de laatste tijd steeds meer aandacht voor kansenongelijkheid en de rol van het onderwijs daarbij. In voorgaande afleveringen gaven verschillende van onze gasten al aan zich zorgen te maken over de ontwikkelkansen van deze kinderen, maar ook mogelijkheden te zien om juist hun wereld te vergroten. En omdat we weten dat de leraar een van de belangrijkste factoren is als het gaat om de kwaliteit van het leren van leerlingen, zijn onze kernvragen: Hoe kunnen leraren en schoolteams hun onderwijs zo vormgeven dat de kansen van kinderen – zeker die met achterstanden – vergroot worden? Vraagt dat dan vooral meer lestijd of betere lessen? En wat vraagt dit dan van leraren en scholen?

Daarover gaan we in gesprek met Lianne Seeboldt, leerkracht van groep 7/8 en intern begeleider op basisschool de Tamarinde in Zaandam, Onne van Buuren, docent natuurkunde op Metis Montessori College Amsterdam en daarnaast ook lerarenopleider en vakdidacticus natuurkunde op de VU, en Louise Elffers, lector Kansrijke schoolloopbanen in de diverse stad aan de Hogeschool van Amsterdam, directeur van het Kenniscentrum Kansenongelijkheid van de gemeente Amsterdam, en  bijzonder hoogleraar aan de UvA op het thema Kansengelijkheid in het onderwijs.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen.

We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze zesde aflevering kiezen we voor een wat ander perspectief. In de vorige afleveringen zijn we telkens in gesprek gegaan met en over leraren en wat zij nodig hadden. Het ging daarbij ook vaak over wat van belang is voor leerlingen, zonder nog leerlingen zelf aan het woord te laten. In deze aflevering willen we daarover ook met hen in gesprek gaan. Kenvraag is hoe leerlingen aankijken tegen onderwijstijd, hoe effectief zij de onderwijstijd op dit moment ervaren, en of zij het wenselijk vinden om minder lestijd te hebben.

Daarover gaan we in gesprek met Roukaya el Hassani, oud-leerling van het Lumion College en student aan de lerarenopleiding Pedagogiek en Biologie van de HvA, en Katerina Kourchine, leerling aan het Zuiderlicht College en de Nederlandse Ballet Academie. Hun beelden worden aangevuld door Margreet de Looze van de Universiteit Utrecht die in het kader van het langlopende internationale onderzoek Health Behaviour in School-aged Children onder andere constateert dat de schooldruk die jongeren ervaren de afgelopen 20 jaar verdrievoudigd is. Dat roept o.a. de vraag op in hoeverre het verminderen van het aantal lesuren kan leiden tot een verlaging of een verhoging van de ervaren schooldruk.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen.

We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze vijfde aflevering maken we de balans op van de eerste vier afleveringen aan de hand van verschillende fragmenten uit de vorige afleveringen. Vertrekpunt is het besef dat er ruimte moet zijn voor het ‘handelingsvermogen’ van leraren om als onderwijsprofessional ‘goed werk’ te leveren. Dat roept de vraag op wat ‘goed werk’ is en hoe je dat dan doet. En daarvoor is ‘ononderhandelbare trage tijd’ nodig, tijd om samen kritisch stil te staan bij de dingen die je doet. En dan de vraag: Maakt dat het beroep van leraar aantrekkelijker?

Daarover gaan we in gesprek met Daniël van Middelkoop, lector Samenwerkende professionals, Marie-Elle Bakker, bestuurder bij PCBO Amersfoort en Jan Paul Beekman, rector-bestuurder van het Spinoza Lyceum in Amsterdam.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen.

We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze derde aflevering staan we stil bij de vraag wat het verminderen van het aantal lesuren voor effect heeft op de curriculumdruk die leraren ervaren. Die druk wordt door veel leraren gevoeld, getuige een peiling onder zo'n 1000 leraren via TeacherTapp. Daarover gaan we in gesprek met Susan McKenney, hoogleraar aan de universiteit Twente rond de relatie tussen curriculumontwikkeling en professionele ontwikkeling van leraren, en Mark Leek, voormalig directeur van SBO school De Wissel, nu directeur van VSO De Spinaker in Hoorn. Mark Leek heeft als directeur van SBO school De Wissel twee jaar geëxperimenteerd met een vierdaagse schoolweek.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen.

We hebben hoge verwachtingen van leraren als het gaat om de kwaliteit van hun lessen, maar er is nauwelijks tijd om goede lessen voor te bereiden. Door de waan van de dag ervaren leraren weinig ruimte om even afstand te nemen en in zekere rust kritisch na te denken over de dingen die ze doen. Daarmee is een patstelling gecreëerd die frustrerend is voor leraren, maar ook voor politiek en beleid. Kernvraag van de podcastreeks is of het verlagen van het aantal lesuren van leraren ten gunste van (gezamenlijke) ontwikkeltijd kan bijdrage aan betere lessen.

In deze tweede aflevering staan we stil bij de vraag of minder lesuren niet ten koste gaat van de leeropbrengsten van leerlingen. Gaat vermindering van lesuren niet ten koste van hun leerresultaten en daarmee hun toekomstkansen? Rond deze vraag gaan we in gesprek met Jan van Tartwijk, hoogleraar Educatie en Pedagogiek aan de Universiteit Utrecht en Debbie Dussel, leerkracht in het basisonderwijs.

Deze reeks wordt mogelijk gemaakt door het Centre of Expertise Urban Education van de HvA en het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek NRO.

Wil je meer weten of met ons in gesprek over de reeks of over de aflevering? Kijk op www.hva.nl/minderurenbeterelessen of ga naar het Linkedinaccount van de Hogeschool van Amsterdam en reageer op de post.